ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഡിജിറ്റൽ നവീകരണത്തിന് രാജ്യം സാക്ഷ്യം വഹിക്കാൻ ഒരുങ്ങുകയാണ്. നിലവിലുള്ള ടിക്കറ്റ് ബുക്കിങ് സംവിധാനം പൂർണമായും പരിഷ്കരിച്ചുകൊണ്ടുള്ള അത്യാധുനിക പാസഞ്ചർ റിസർവേഷൻ സിസ്റ്റം ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ ഘട്ടഘട്ടമായി രാജ്യത്ത് നടപ്പിലാക്കും. മികച്ച ബുക്കിങ് ശേഷി, നിർമിതബുദ്ധിയുടെ സഹായത്തോടെ കൃത്യതയുള്ള വെയ്റ്റ്ലിസ്റ്റ് പ്രവചനങ്ങൾ എന്നിവയാണ് പുതിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമിന്റെ സവിശേഷതകൾ.
നാല് പതിറ്റാണ്ടോളം പഴക്കമുള്ള ടിക്കറ്റിങ് സംവിധാനത്തിനാണ് ഇതോടെ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ വിട നൽകുന്നത്. റെയിൽവേ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന ഉന്നതതല യോഗത്തിൽ റെയിൽവേ മന്ത്രി അശ്വിനി വൈഷ്ണവ് പദ്ധതിയുടെ പുരോഗതി വിലയിരുത്തി. പുതിയ സിസ്റ്റത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം യാത്രക്കാർക്ക് യാതൊരുവിധ ബുദ്ധിമുട്ടുകളും ഉണ്ടാക്കാത്ത രീതിയിൽ സുഗമമായി പൂർത്തിയാക്കാൻ അദ്ദേഹം ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് കർശന നിർദേശം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
∙ 40 വർഷം പഴക്കമുള്ള സിസ്റ്റത്തിന് വിട, മാറ്റം ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയിലേക്ക്
ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയിൽ നിലവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പാസഞ്ചർ റിസർവേഷൻ സിസ്റ്റം 1986ൽ അവതരിപ്പിച്ചതാണ്. കാലാനുസൃതമായ ചില ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും വർധിച്ചുവരുന്ന യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിനും ഡിജിറ്റൽ ആവശ്യങ്ങൾക്കും അനുസൃതമായി ഈ സംവിധാനം പൂർണമായി നവീകരിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമായി മാറി. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ കരുത്തിൽ പുതിയ പ്ലാറ്റ്ഫോം പൂർണമായും പുനർനിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്.
2002ലാണ് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ ഇന്റർനെറ്റ് അധിഷ്ഠിത ടിക്കറ്റ് ബുക്കിങ് ആരംഭിക്കുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ കൗണ്ടറുകളെ ആശ്രയിച്ചിരുന്ന യാത്രക്കാർ ഇന്ന് ഭൂരിഭാഗവും ഓൺലൈൻ ബുക്കിങ്ങിലേക്ക് മാറിക്കഴിഞ്ഞു. നിലവിലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം റെയിൽവേ ടിക്കറ്റുകളുടെ 88 ശതമാനവും ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ വഴിയാണ് ബുക്ക് ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. പുതിയ സിസ്റ്റം നിലവിൽ വരുന്നതോടെ ഒരേസമയം ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് തടസ്സമില്ലാതെ അതിവേഗത്തിൽ ടിക്കറ്റുകൾ ബുക്ക് ചെയ്യാൻ സാധിക്കും. ലോഗിൻ ചെയ്യുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ഹാങ്ങിങ്, പെയ്മെന്റ് പരാജയപ്പെടൽ തുടങ്ങി പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ഇതോടെ ശാശ്വത പരിഹാരമാകും.
ജനപ്രീതി നേടി ‘റെയിൽ വൺ’ ആപ്
ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ഡിജിറ്റൽ മുന്നേറ്റത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഉദാഹരണമാണ് 2025 ജൂലൈയിൽ പുറത്തിറക്കിയ ‘റെയിൽ വൺ’ മൊബൈൽ ആപ്. ലോഞ്ച് ചെയ്ത് ഒരു വർഷം തികയുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ 3.5 കോടിയിലധികം ഡൗൺലോഡുകൾ പിന്നിട്ട് ഈ ആപ് റെക്കോർഡ് വേഗത്തിലാണ് മുന്നേറുന്നത്. യാത്രക്കാർക്ക് ആവശ്യമായ എല്ലാ സേവനങ്ങളും ഒരൊറ്റ പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ ലഭ്യമാക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് റെയിൽ വൺ ഡിസൈൻ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
ഈ ആപ്പിലൂടെ യാത്രക്കാർക്ക് ലഭിക്കുന്ന പ്രധാന സേവനങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
- ടിക്കറ്റ് ബുക്കിങും ക്യാൻസലേഷനും: റിസർവ് ചെയ്ത ടിക്കറ്റുകളും അൺറിസർവ്ഡ് ടിക്കറ്റുകളും വളരെ എളുപ്പത്തിൽ ബുക്ക് ചെയ്യാം.
- ലൈവ് ട്രെയിൻ സ്റ്റാറ്റസ്: ട്രെയിനുകൾ നിലവിൽ എവിടെയെത്തി എന്ന് കൃത്യമായി ട്രാക്ക് ചെയ്യാം.
- പ്ലാറ്റ്ഫോം, കോച്ച് വിവരങ്ങൾ: ട്രെയിൻ സ്റ്റേഷനിൽ എത്തുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ പ്ലാറ്റ്ഫോം നമ്പറും കോച്ചിന്റെ സ്ഥാനവും മനസ്സിലാക്കാം.
- പരാതി പരിഹാരം: യാത്രയ്ക്കിടയിലെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളും പരാതികളും ആപ് വഴി നേരിട്ട് അധികാരികളെ അറിയിക്കാം.
നിലവിൽ പ്രതിദിനം ശരാശരി 9.29 ലക്ഷം ടിക്കറ്റുകളാണ് റെയിൽ വൺ ആപ് വഴി മാത്രം ബുക്ക് ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. ഇതിൽ 7.2 ലക്ഷം അൺറിസർവ്ഡ് ടിക്കറ്റുകളും 2.09 ലക്ഷം റിസർവ്ഡ് ടിക്കറ്റുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
∙ വെയ്റ്റ്ലിസ്റ്റ് കൺഫർമേഷൻ ഇനി കൃത്യമായി അറിയാം, 94% കൃത്യതയോടെ
പുതിയ സിസ്റ്റത്തിലെ ഏറ്റവും ആകർഷകവും യാത്രക്കാർക്ക് ഏറെ ഉപകാരപ്രദവുമായ സവിശേഷത ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (എഐ) അധിഷ്ഠിത വെയ്റ്റ്ലിസ്റ്റ് പ്രവചന സംവിധാനമാണ്. വെയ്റ്റ്ലിസ്റ്റിലുള്ള ഒരു ടിക്കറ്റ് കൺഫേം ആകാൻ എത്രത്തോളം സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് മുൻകൂട്ടി പ്രവചിക്കുന്ന ടൂൾ ഈ വർഷം ആദ്യമാണ് റെയിൽവേ പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്.
മുൻകാലങ്ങളിലെ യാത്രാ ട്രെൻഡുകൾ, സീസണുകൾ, ക്യാൻസലേഷൻ നിരക്കുകൾ എന്നിവ വിശകലനം ചെയ്താണ് ഈ എഐ ടൂൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. മുൻപ് ഇതിന്റെ കൃത്യത വെറും 53 ശതമാനമായിരുന്നെങ്കിൽ, നിരന്തരമായ നവീകരണത്തിലൂടെ ഇപ്പോൾ അതിന്റെ കൃത്യത 94 ശതമാനമായി ഉയർത്താൻ റെയിൽവേയ്ക്ക് സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് യാത്രക്കാർക്ക് യാത്രകൾ കൃത്യമായി ആസൂത്രണം ചെയ്യാനും മറ്റ് ബദൽ മാർഗങ്ങൾ തേടാനും വളരെയധികം സഹായിക്കുന്നുണ്ട്.
റെയിൽ ഭവനിൽ നടന്ന ഉന്നതതല അവലോകന യോഗത്തിൽ റെയിൽവേ മന്ത്രി അശ്വിനി വൈഷ്ണവിനൊപ്പം റെയിൽവേ സഹമന്ത്രിമാരായ വി. സോമണ്ണ, രവനീത് സിങ് ബിട്ടു എന്നിവരും പങ്കെടുത്തു. പുതിയ സിസ്റ്റത്തിലേക്ക് മാറുന്ന ഘട്ടത്തിൽ രാജ്യത്തെവിടെയും ട്രെയിൻ ബുക്കിങ്ങിന് തടസ്സമുണ്ടാകരുത് എന്ന് മന്ത്രി ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് കർശന നിർദേശം നൽകി. ‘കോടിക്കണക്കിന് യാത്രക്കാർ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു സംവിധാനമാണിത്. ഇതിനാൽ ഡിജിറ്റൽ മാറ്റങ്ങൾ വളരെ സുരക്ഷിതവും സുഗമവുമായിരിക്കണം. സാധാരണക്കാർക്ക് ബുക്കിങ് പ്രക്രിയ കൂടുതൽ ലളിതമാക്കുകയാണ് സർക്കാരിന്റെ ലക്ഷ്യം,’ കേന്ദ്ര റെയിൽവേ മന്ത്രി അശ്വിനി വൈഷ്ണവ് പറഞ്ഞു.
∙ യാത്രക്കാർക്ക് ലഭിക്കുന്ന പ്രധാന നേട്ടങ്ങൾ
- അതിവേഗ ബുക്കിങ്: തത്കാൽ സമയങ്ങളിൽ പോർട്ടൽ സ്ലോ ആകുന്നത് ഒഴിവാകും.
- ഉയർന്ന സുരക്ഷ: യാത്രക്കാരുടെ വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾക്കും പെയ്മെന്റുകൾക്കും കൂടുതൽ ഡിജിറ്റൽ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കും.
- മികച്ച ഉപഭോക്തൃ അനുഭവം: ലളിതമായ ഇന്റർഫേസ് വഴി പ്രായമായവർക്കും എളുപ്പത്തിൽ ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യാം.
- സ്മാർട് സേവനങ്ങൾ: എഐ സഹായത്തോടെയുള്ള കൃത്യമായ വിവരങ്ങളും സീറ്റ് ലഭ്യതയും തത്സമയം അറിയാം.
ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ കീഴിലുള്ള വിവിധ സോണുകളിലെ ട്രെയിനുകൾ ഘട്ടംഘട്ടമായി പുതിയ പാസഞ്ചർ റിസർവേഷൻ സിസ്റ്റത്തിലേക്ക് മാറ്റപ്പെടും. ഇതോടെ രാജ്യത്തെ കോടിക്കണക്കിന് വരുന്ന റെയിൽവേ യാത്രക്കാരുടെ യാത്രാനുഭവം കൂടുതൽ വേഗമേറിയതും സ്മാർട്ടുമായി മാറുമെന്നാണ് റെയിൽവേ മന്ത്രാലയം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
