ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ ഹൈഡ്രജൻ ഇന്ധന സാങ്കേതികവിദ്യയിലേക്ക് കടക്കുകയാണ്. ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദിൽ നിന്ന് സോണിപത്തിലേക്കുള്ള റൂട്ടിലാണ് രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ സർവീസ് ആരംഭിക്കുന്നത്. ജൂലൈ 17-ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ഈ ട്രെയിൻ ഫ്ലാഗ് ഓഫ് ചെയ്യുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
പൈലറ്റ് പ്രോജക്റ്റായി ആരംഭിക്കുന്ന ഈ സർവീസ്, വൈദ്യുതീകരിക്കാത്ത റൂട്ടുകളിൽ ഡീസൽ ട്രെയിനുകൾക്ക് പകരമായി ഹൈഡ്രജൻ ഇന്ധന സെൽ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന്റെ സാധ്യതകൾ പരിശോധിക്കും.
റൂട്ടും പ്രത്യേകതകളും
ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദ്-സോണിപത് റൂട്ടിൽ പ്രതിദിനം രണ്ട് റൗണ്ട് ട്രിപ്പുകൾ വീതം ഈ ട്രെയിൻ ഓടും. ഏകദേശം 89 കിലോമീറ്റർ ദൂരമുള്ള ഈ റൂട്ടിൽ പ്രതിദിനം ആകെ 356 കിലോമീറ്റർ ട്രെയിൻ സഞ്ചരിക്കും. ആകെ 682 സീറ്റുകളുള്ള ഈ ട്രെയിനിൽ 2,600 യാത്രക്കാരെ വരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ സാധിക്കും. 1,200 കിലോവാട്ട് ശേഷിയുള്ള ഹൈഡ്രജൻ ഫ്യുവൽ സെൽ പ്രൊപ്പൽഷൻ സിസ്റ്റമാണ് ഇതിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ഹൈഡ്രജനും ഓക്സിജനും തമ്മിലുള്ള രാസപ്രവർത്തനത്തിലൂടെ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിച്ച് മോട്ടോറുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്ന ഈ സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രധാന ഉപോൽപ്പന്നം ജലബാഷ്പമാണ് എന്നത് ഇതിനെ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമാക്കുന്നു. പരമാവധി 110 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിലാണ് ട്രെയിൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
സാമ്പത്തികവും പാരിസ്ഥിതികവുമായ നേട്ടങ്ങൾ
ഈ പദ്ധതിക്കായി ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ 111.83 കോടി രൂപയാണ് വകയിരുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ട്രെയിനിന്റെ രൂപമാറ്റം, ഹൈഡ്രജൻ ഉത്പാദനം, സംഭരണം, ഇന്ധനം നിറയ്ക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കുക, കാർബൺ ഉദ്വമനം പൂജ്യമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഈ പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ. വൈദ്യുതീകരണം ഉടനടി സാധ്യമല്ലാത്ത റെയിൽവേ പാതകളിൽ ഇത് വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരും.
സുരക്ഷാ മുൻകരുതലുകളും ആഗോള തലവും
ഹൈഡ്രജൻ അത്യന്തം ജ്വലനശേഷിയുള്ള ഇന്ധനമാണെങ്കിലും, അത്യാധുനിക സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളാണ് ഇതിൽ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. ലീക്ക് ഡിറ്റക്ടറുകൾ, ജ്വാല കണ്ടെത്തൽ സംവിധാനങ്ങൾ, ഉയർന്ന മർദ്ദത്തെ അതിജീവിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ടാങ്കുകൾ എന്നിവ ട്രെയിനിലുണ്ട്. കൂടാതെ, ഹൈഡ്രജൻ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളരെ വേഗത്തിൽ വ്യാപിക്കുന്നതിനാൽ തീപിടുത്ത സാധ്യത കുറവാണ്.
ജർമ്മനി, ജപ്പാൻ, ചൈന തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ ഇതിനകം ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിനുകൾ പരീക്ഷിക്കുകയും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഈ പൈലറ്റ് പദ്ധതി വിജയകരമായാൽ, വരും വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയിലെ കൂടുതൽ പാതകളിൽ ശുദ്ധമായ പൊതുഗതാഗതം എത്തിക്കാൻ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയ്ക്ക് സാധിക്കും.
